23,5%
van de WordPress-sites heeft een goede serverreactie op mobiel. Bij sites op Vercel is dat 65,4%.
Bron: HTTP Archive, aug. 2026#01
KennisbankHeadless website
Een headless website is een site in je eigen code, los van een websitebouwer of WordPress. Helly Hansen, Personio en Smashing Magazine stapten over, en jonge AI-bedrijven als Vellum deden het in 2026 in een week. Wat ze ermee winnen, wat het onderzoek wel en niet zegt, en hoe we zo’n site voor onze klanten bouwen.
Helly HansenNoors outdoormerk, sinds 1877
PersonioEuropese HR-software voor het mkb
Smashing MagazineVakblad voor webdesign en webontwikkeling
De cijfers
Elk cijfer linkt naar het onderzoek, en met het nummer rechtsonder link je direct naar een cijfer. Gebruik ze gerust, met bronvermelding.
23,5%
van de WordPress-sites heeft een goede serverreactie op mobiel. Bij sites op Vercel is dat 65,4%.
Bron: HTTP Archive, aug. 2026#01
+8%
meer verkopen bij Vodafone in een A/B-test, met een 31% betere LCP.
569mln
verzoeken van GPTBot in één maand op het netwerk van Vercel. Net als de crawler van Claude voert hij geen JavaScript uit.
1week
om de hele site van Vellum van Webflow naar code te verhuizen, met een AI-assistent. De Google-posities bleven.
De strategie in het kort
Topmerken stappen steeds vaker over op een headless website: een site in eigen code, vooraf gebouwd tot kant-en-klare HTML en gepubliceerd op een CDN dicht bij elke bezoeker. Google en AI-crawlers lezen zo’n pagina direct, zonder eerst JavaScript uit te voeren. En elke wijziging krijgt een eigen preview voordat hij live gaat.
Snel ben je daarmee niet vanzelf: websitebouwers als Webflow en Framer halen net zo vaak goede Core Web Vitals als sites in Astro. Het verschil zit in wat je meestuurt, en in wat je bezit. Een site in code is van jou, draait overal en groeit mee zonder herbouw. Zo bouwen we ook de nieuwe sites van onze klanten.
In onze thesis telden we de mijlpalen die veranderden hoe een website eruit moet zien of moet werken: nieuwe apparaten, designtalen, zoekupdates en wetten. In 2000–2004 waren het er twee. In 2020–2024 waren het er acht, en in 2025 alleen al drie: Material 3 Expressive, Liquid Glass van Apple en de European Accessibility Act.
Wie bijblijft, vernieuwt vaker. Orbit Media bekeek 50 toonaangevende marketingsites in het Internet Archive. Die kregen gemiddeld elke 2 jaar en 1 maand een nieuwe site. Bij 78 klanten van het bureau zelf zat er gemiddeld 6 jaar en 4 maanden tussen twee grote redesigns.
Waarom wachten de meeste bedrijven zo lang? In een enquête van Databox onder ruim 145 vooral kleinere bedrijven noemde 40% zorgen over SEO als de grootste reden om hun site niet te vernieuwen. Tijd en budget kwamen daarna.
Wat de thesis concludeert: herbouw je site niet elke zes jaar, maar vernieuw hem klein en vaak. Wij noemen dat vervellen. Daar hoort een fundament bij dat veranderen goedkoop en veilig maakt. Over dat fundament gaat deze strategie.
Elke webpagina wordt ergens in elkaar gezet. Waar dat gebeurt, bepaalt hoe snel hij is en wat Google en AI-crawlers ervan zien. Grofweg zijn er drie manieren.
Websitebouwers zitten daartussenin. Webflow zet je site op een CDN, en Framer en Wix laten hem op hun eigen servers draaien. Je huurt daar de techniek, en verhuizen gaat maar beperkt. Bij een site in code is de techniek van jou.
Bij een headless website staat de inhoud los van de vormgeving. Teksten en beelden staan in een headless CMS of gewoon in bestanden, en de site haalt ze daar op bij het bouwen. Er is geen vast thema dat bepaalt hoe je site eruitziet. Personio werkt zo, met Contentful als CMS.
Een statische site is een site die vooraf gebouwd is: de server stuurt vaste bestanden, zonder bij elk bezoek iets op te bouwen. Statisch zegt niets over hoe de site eruitziet. Formulieren, animaties en een chat werken gewoon.
Je site staat als code in een GitHub-repository. Die is van jou, en elke wijziging blijft bewaard.
Elke wijziging krijgt automatisch een eigen previewlink. Die houdt Vercel buiten Google.
Goedgekeurd? Dan staat de nieuwe versie op het CDN. Bij Vercel zijn dat 126 locaties in 51 landen.
Bezoekers, Google en AI-crawlers krijgen direct de complete HTML. Gaat er iets mis, dan zet je de vorige versie direct terug.
| WordPress | Websitebouwer | JavaScript-app | Vooraf gebouwd | |
|---|---|---|---|---|
| Waar de pagina ontstaat | Bij elk bezoek, op de server, uit een database. | Op het platform van de bouwer, zoals Webflow of Framer. | In de browser van de bezoeker. | Eén keer, bij het publiceren. Daarna als vast bestand op een CDN. |
| Wat een crawler als eerste ziet | De complete pagina. | De complete pagina. | Een bijna lege pagina, tot de JavaScript draait. | De complete pagina. |
| Onderhoud | WordPress, je thema en je plug-ins bijwerken. | Regelt het platform. | Pakketten en frameworks bijwerken. | Geen plug-ins of database om bij te werken. |
| Verhuizen | Kan: alles gaat mee naar een andere host. | Beperkt, zie hieronder. | Kan: de code is van jou. | Kan: de code is van jou en draait op elke host. |
| Zelf aanpassen | In de editor van WordPress. | In de visuele editor van het platform. | Via code, of een gekoppeld CMS. | Via code, of een gekoppeld CMS. |
| Past bij | Sites die draaien op plug-ins, zoals boekingen. | Teams die zelf vaak pagina’s bouwen. | Software: dashboards, portalen, tools. | Sites die snel moeten zijn, gevonden moeten worden en mee moeten groeien. |
Verhuizen vanaf een websitebouwer: Framer biedt geen HTML-export, een Wix-site moet op de servers van Wix draaien, en een export uit Webflow kan alleen met een Workspace-abonnement en mist je CMS, formulieren en zoekfunctie.
Google meet de snelheid van sites bij echte bezoekers in Chrome: de Core Web Vitals. Het HTTP Archive koppelt die metingen aan de techniek waarop een site draait. Wij haalden de cijfers van augustus 2026 op, voor mobiel.
Aandeel sites (origins) met een goede LCP, INP en CLS bij echte bezoekers in Chrome, voor een selectie van platforms en technieken. Bron: HTTP Archive Tech Report, dataset augustus 2026, wereldwijd. Percentages door ons berekend uit de ruwe cijfers.
Drie dingen vallen op.
Het grootste verschil met WordPress zit bij de server. Die moet beginnen met antwoorden voordat de browser iets kan laten zien.
TTFB is de tijd tot de server begint met antwoorden. Het is geen Core Web Vital, maar alles wat erna komt wacht erop. Als richtlijn noemt web.dev 0,8 seconde of minder. Bron: HTTP Archive Tech Report, augustus 2026.
Hier staat WordPress onderaan. Maar 23,5% van de WordPress-sites heeft een goede serverreactie op mobiel, tegen 65,4% van de sites op Vercel. Dat past bij hoe WordPress werkt: de server bouwt de pagina bij elk bezoek opnieuw op, tenzij er een cache voor zit. Een vooraf gebouwde pagina hoeft alleen nog verstuurd te worden. Het Web Almanac zag in 2024 hetzelfde patroon: van de sites die het als vooraf gebouwd herkende, had 41% goede Core Web Vitals, tegen 33% van de dynamische sites.
Snelheid is geen doel op zich. Het telt omdat bezoekers afhaken. In twee A/B-tests die Google publiceerde, vergeleken bedrijven een snellere versie van een pagina met het origineel:
In een groter onderzoek van Deloitte, in opdracht van Google, ging een mobiele site die 0,1 seconde sneller was samen met 8,4% meer conversies in retail en 10,1% in reizen. Dat is een samenhang over 37 merken, geen bewijs van oorzaak. De richting is wel steeds dezelfde.
Ja, maar minder dan veel mensen denken. Google schrijft dat de Core Web Vitals worden gebruikt door zijn rankingsystemen. Maar Google laat ook altijd de meest relevante inhoud zien, zelfs als de pagina-ervaring matig is. Snelheid helpt vooral als er veel goede pagina’s over hetzelfde onderwerp zijn. Een snelle pagina met zwakke inhoud wint het dus niet van een tragere pagina die de vraag beter beantwoordt.
Google verwerkt een pagina in drie stappen: ophalen, renderen en indexeren. Renderen betekent dat Google de JavaScript uitvoert, zoals een browser dat doet. Pagina’s gaan daarvoor in een wachtrij. Dat duurt volgens Google een paar seconden, maar het kan langer.
Hoeveel langer, onderzochten Vercel en MERJ in april 2024, met ruim 100.000 bezoeken van Googlebot, vooral aan nextjs.org. Bij de helft van de pagina’s was Google binnen 10 seconden klaar met renderen. Bij 10% duurde het ongeveer 3 uur of langer, en bij 1% ongeveer 18 uur of langer. Uiteindelijk renderde Google wel alle pagina’s.
Staat je inhoud al in de HTML, dan maakt die wachtrij minder uit: Google leest je tekst en links meteen. Google noemt renderen op de server of vooraf zelf nog altijd een goed idee, omdat het je site sneller maakt voor bezoekers en crawlers, en omdat niet alle bots JavaScript kunnen uitvoeren.
Bij AI-crawlers is het verschil groter. Vercel onderzocht eind 2024 het verkeer op zijn netwerk: de grote AI-crawlers voerden geen JavaScript uit. De crawlers van ChatGPT en Claude haalden JavaScript-bestanden wel op, maar draaiden ze niet. De uitzonderingen waren Gemini, dat de techniek van Googlebot gebruikt, en AppleBot.
En die crawlers komen vaak langs. GPTBot van OpenAI deed in één maand 569 miljoen verzoeken op het netwerk van Vercel, en de crawler van Claude 370 miljoen. Samen is dat ongeveer 20% van de 4,5 miljard verzoeken van Googlebot in dezelfde periode.
Een pagina die pas in de browser wordt opgebouwd, is voor ChatGPT en Claude dus een lege pagina. Dat geldt ook voor sites die met AI gebouwd zijn. Het maakt niet uit of de code door een mens of door AI geschreven is, wel of je inhoud in de HTML staat. Meer over AI-zoeken lees je in gevonden worden in ChatGPT.
Niet vanzelf. Voor een site van tientallen of honderden pagina’s is crawlbudget geen punt. Google schrijft dat zijn advies daarover vooral geldt voor sites met meer dan 10.000 pagina’s die dagelijks veranderen, of meer dan een miljoen pagina’s. Een actuele sitemap en het rapport Pagina-indexering in Search Console zijn volgens Google genoeg.
Een snelle, stabiele server helpt wel een beetje. Antwoordt je site snel en zonder fouten, dan haalt Google meer pagina’s tegelijk op. Snel in Google kom je vooral met een sitemap, goede interne links en een aanvraag in Search Console.
Als websitebouwers net zo snel kunnen zijn, waarom dan code? Omdat snelheid maar een van de dingen is die een site goed houden. De rest zit in wie hem bezit en hoe makkelijk hij verandert.
Je code staat in je eigen GitHub-repository en draait op elke host. Je zit niet vast aan het abonnement of de keuzes van een platform.
Elke wijziging krijgt automatisch een eigen previewlink. Je bekijkt hem op je telefoon voordat hij live gaat. Google ziet die previews niet, want Vercel zet er standaard noindex op.
Bron: Vercel Docs, Vercel.
Gaat er toch iets mis, dan zet je de vorige versie meteen terug. Vercel noemt dat Instant Rollback. En omdat Git elke wijziging bewaart, zie je altijd wat er veranderd is en door wie.
Bron: Vercel Docs.
Er draait geen database en geen plug-in die lek kan raken. Bij WordPress werden in 2025 11.334 nieuwe lekken gevonden, en 91% daarvan zat in plug-ins.
Bron: Patchstack.
Kleuren, letters, knoppen en blokken staan op één plek, in een designsysteem. Een nieuwe look of een nieuwe dienst pas je één keer aan, en elke pagina gaat mee. Zo blijft je site actueel zonder herbouw.
Onze aanpak, uit de Molt-thesis.
AI-assistenten schrijven steeds vaker code, en websites zijn daarbij het grootste onderwerp. Bedrijven als Vellum en Yuma AI zetten nu pagina’s live in uren in plaats van dagen of weken.
Van 500.000 codegesprekken met Claude ging 31% over JavaScript en TypeScript, en 28% over HTML en CSS (Anthropic).
Wat je inlevert: de opmaak pas je niet zelf aan in een visuele editor, zoals in Webflow. Teksten en beelden kun je wel zelf beheren als er een CMS aan gekoppeld is. Wanneer een bouwer beter past, lees je hieronder.
Dit zijn bekende overstappen naar een site in code, met de cijfers die het merk of zijn platform zelf publiceerde. Geen van deze merken is klant van ons. Niemand heeft de cijfers onafhankelijk gecontroleerd, en bij elke overstap veranderde meer dan alleen de techniek. Lees ze als voorbeelden, niet als bewijs.
Adobe Commerce → Next.js2025
Noors outdoormerk, sinds 1877
De webshop ging van een laadtijd van meer dan 4 seconden naar 1,8 à 2 seconden. Binnen vijf maanden stonden alle Core Web Vitals op groen.
Gepubliceerd door Vercel, dat ook een verdubbelde conversie noemt. Het marketingbudget ging in dezelfde periode omhoog.
WordPress → Next.js2024
Europese HR-software voor het mkb
De mobiele LCP werd 29% beter, de Core Web Vitals verbeterden steeds meer dan 90%, vooral door minder verspringen. De site haalde 99,99% uptime.
Gepubliceerd door Vercel. Met Contentful als CMS.
WordPress → Hugo2017
Vakblad voor webdesign en webontwikkeling
Het blad ging over op een statische site, met de winkel en de ledenlogin als losse diensten ernaast. De eerste laadtijd ging van 800 naar 80 milliseconden.
Gepubliceerd door Netlify en geschreven door een medeoprichter van Netlify.
WordPress → statisch2020
Software voor procesverbetering bij grote bedrijven
De server reageerde in 270 milliseconden in plaats van 7 seconden. Een pagina laadde in 1,32 seconde, 82,3% sneller. Het team publiceert nu 100 pagina’s per maand.
Gepubliceerd door Netlify.
Angular → Next.js2024
Noordse elektronicaketen
“Wat eerst 7 weken kostte, kost nu een dag.” Verspringen werd 93% minder, de reactietijd (INP) 60% en de LCP 50% beter.
Gepubliceerd door Vercel. Geen absolute cijfers.
Blogger → Astro2023
Ontwikkelplatform van Google
Voor het blog ging een artikel publiceren van uren naar minuten, en de bouwtijd daalde 75%, naar gemiddeld anderhalve minuut.
Gepubliceerd door Astro.
Webflow → Next.js2026
Start-up die tools voor AI-agents maakt
Vellum verhuisde zijn hele site in één week, met een AI-codeerassistent. De Google-posities bleven, en het bespaart $ 30.000 per jaar aan Webflow.
Door Vellum zelf gepubliceerd. Met Sanity als CMS en Claude Code als assistent.
Webflow → code2026
Klantenservicesoftware voor webshops
Live na anderhalve week. In de eerste 30 dagen kwamen er 13% meer gebruikers en 27% meer paginaweergaven, en daalde de bounce rate met 21%.
Geschreven door de groeimanager van Yuma AI, in The GTM Engineer. Zonder controlegroep. Met Claude Code als assistent.
Wat de cases gemeen hebben: het grootste winstpunt is zelden alleen snelheid. Het is hoe snel een team daarna verandert: 7 weken die een dag worden, publiceren in minuten, pagina’s in uren. Dat is precies wat vervellen nodig heeft.
2,6×Astro-sites in een jaar
Het aantal Astro-sites in de metingen van het HTTP Archive groeide van ongeveer 17.000 naar 44.000, van augustus 2025 tot augustus 2026. Astro wordt bijna een miljoen keer per week gedownload en is sinds januari 2026 onderdeel van Cloudflare, open source gebleven. Ontwikkelaars zijn er het meest tevreden over: 94%, tegen 55% voor Next.js (State of JavaScript 2025).
48%mobiele sites snel
Het aandeel mobiele sites met goede Core Web Vitals steeg van 36% in 2023 naar 44% in 2024 en 48% in 2025 (Web Almanac 2025). Hoe meer sites snel zijn, hoe meer een trage site opvalt.
20%van Googlebot
De crawlers van ChatGPT en Claude deden eind 2024 samen al ongeveer een vijfde van het aantal verzoeken van Googlebot, op het netwerk van Vercel. Wie genoemd wil worden in AI-antwoorden, moet zijn inhoud in de HTML hebben staan.
51%gebruikt AI elke dag
51% van de professionele ontwikkelaars gebruikt elke dag AI-tools, en 84% van alle ondervraagden gebruikt ze of is het van plan (Stack Overflow 2025). Bedrijven als Vellum, Yuma AI en Very Good Ventures verhuisden in 2026 hun site van Webflow naar code in één tot twee weken, met een AI-assistent. Blind vertrouwen doen ontwikkelaars niet: 46% wantrouwt de nauwkeurigheid van AI. Ervaring en controle blijven nodig.
−30%verschil in layout
Onderzoekers van Indiana University analyseerden 10.000 websites. Tussen 2010 en 2016 namen de verschillen in layout met meer dan 30% af (Goree e.a.). Nieuw onderzoek, nog niet door vakgenoten beoordeeld, waarschuwt dat sites die met AI gebouwd worden nog meer op elkaar kunnen gaan lijken (Shin e.a., 2026). Volgens ons is een eigen designsysteem daarom een van de beste manieren om op te vallen.
Zo pakken we een nieuwe site aan voor onze klanten: snel, vindbaar en klaar om mee te groeien. Bouw je liever zelf, of met je eigen bouwer? Dan werken dezelfde stappen ook.
Eén pagina per dienst of vraag, in de woorden die je klanten zoeken. Het antwoord staat bovenaan, als tekst in de HTML. Daar lezen Google en AI het als eerste.
Kleuren, letters, knoppen en blokken leggen we vast in een designsysteem. Nieuwe pagina’s bouwen we uit bestaande onderdelen, en de look verander je op één plek.
Je krijgt kant-en-klare HTML. JavaScript gebruiken we alleen waar het iets toevoegt, zoals een formulier of een chat. Afbeeldingen slaan we op als WebP of AVIF, met een vaste maat, zodat er niets verspringt.
De code staat in een repository, gekoppeld aan een platform als Vercel, Netlify of Cloudflare. Elke wijziging krijgt een preview, elke versie blijft bewaard en je site staat dicht bij elke bezoeker.
In Search Console volgen we het rapport Core Web Vitals en Pagina-indexering. Een labtest als Lighthouse helpt om problemen te vinden, maar de cijfers van echte bezoekers tellen. We dienen je sitemap in en vragen indexering aan voor nieuwe pagina’s.
Na de livegang verbeteren we je site in kleine stappen: een betere pagina, een nieuwe dienst, een frissere look. Met previews en een designsysteem is elke stap klein en veilig. Zo hoeft je site nooit meer helemaal opnieuw.
Stap je over van een ander platform? Dan houden we je URL’s waar het kan en verwijzen we elke URL die verandert door naar het nieuwe adres. Je titels, beschrijvingen en inhoud gaan mee. Lees hoe een website migratie zonder SEO-verlies werkt.
Een headless website is niet voor iedereen de beste keuze. Een eerlijke vergelijking:
Twijfel je tussen WordPress en Webflow? Lees onze eerlijke vergelijking. Wil je de site zelf maken? Lees dan zelf een website maken of laten maken.
Nieuwe sites bouwen we het liefst zo: vooraf gebouwd, in code, met een eigen designsysteem. Werkt je huidige platform goed, dan houden we het en maken we het sneller. In de thesis noemen we dat: transformeren, niet opnieuw beginnen.
Wat je van ons krijgt
Geschreven op 13 oktober 2026, op basis van openbaar onderzoek. Alle bronnen geraadpleegd op die dag.
Citeer deze strategie
Molt Studio (2026). Hoe topmerken snelle, vindbare headless websites lanceren. https://molt-studio.com/strategie/headless-website
Veelgestelde vragen
Een site waarbij de inhoud los staat van de vormgeving. Teksten en beelden staan in een CMS of in bestanden, en de site haalt ze daar op bij het bouwen. Er is geen vast thema of platform dat bepaalt hoe je site eruitziet. Personio werkt zo, met Contentful als CMS en Next.js voor de site.
Een dynamische site bouwt elke pagina op bij elk bezoek, zoals WordPress. Een statische site is vooraf gebouwd: de server stuurt vaste bestanden. Statisch zegt niets over hoe de site eruitziet. Formulieren, animaties en een chat werken gewoon.
Niet vanzelf. Volgens het HTTP Archive heeft 71,2% van de Webflow-sites en 70,6% van de Framer-sites goede Core Web Vitals op mobiel, net zoveel als sites in Astro (71,0%). Sites in Next.js scoren met 35,1% zelfs slechter. Het verschil zit in hoeveel je meestuurt. Code geeft je daar wel meer controle over, en de site is van jou.
Niet vanzelf. Vergeleken met een site die pas in de browser wordt opgebouwd, heb je een klein voordeel: Google hoeft niet eerst te renderen, en AI-crawlers lezen je tekst wel. Crawlbudget speelt voor een site van tientallen of honderden pagina’s geen rol. Snel in Google kom je met een sitemap, interne links en een aanvraag in Search Console.
Ja, als er een CMS aan gekoppeld is. Dan pas je teksten en beelden aan in een editor, en blijft de site zelf in code. Zonder CMS laat je wijzigingen doen: met Site Care stuur je ze naar ons door, en wij regelen het. Zelf layouts in elkaar slepen, zoals in Webflow, is er meestal niet bij.
Bij Vercel is het gratis Hobby-plan alleen voor persoonlijk, niet-commercieel gebruik. Pro, bedoeld voor professionals en bedrijven, begint bij $ 20 per maand (vercel.com, oktober 2026). Netlify en Cloudflare bieden vergelijkbare hosting. Wat een hele site kost, lees je in wat kost een website?
Niet als je het goed voorbereidt. Houd je URL’s waar het kan, verwijs elke URL die verandert door naar het nieuwe adres, en neem je titels, beschrijvingen en inhoud mee. Vellum verhuisde in een week van Webflow naar code en hield zijn posities. Lees hoe een website migratie zonder SEO-verlies werkt.
Ja. Nieuwe sites bouwen we het liefst zo: vooraf gebouwd, in code, met een eigen designsysteem. We beginnen met een ontwerp van je nieuwe homepage, gratis, en binnen een week staat je preview klaar. Werkt je huidige platform goed, dan houden we het en maken we het sneller. Lees hoe een nieuwe homepage bij ons werkt.
Verder lezen
Eerst zien
We ontwerpen eerst je nieuwe homepage, gratis. Binnen een week staat je preview klaar, met de vaste prijs erbij.
Gratis en zonder verplichtingen.